Testy ajurwedy dla pacjenta: ewazet4@gmail.com
Depresja, nazywana dżumą XXI wieku, w
ciągu życia pokolenia dotyka ok. 15% Europejczyków. Inne dane mówią, że
co dziesiąta osoba na świecie przechodzi w życiu przynajmniej jeden jej
epizod. Depresja jest już drugą, po chorobie niedokrwiennej serca,
najczęściej atakującą nas „dolegliwością”. W 1990 r. zajęła ona 4
miejsce na liście 150 zaburzeń zdrowotnych obciążających społeczeństwo
największymi kosztami bezpośrednimi (koszty finansowania „leczenia”) i
pośrednimi (koszty absencji w pracy, inwalidztwa oraz zgonów osób
w wieku produkcyjnym).
Z danych opublikowanych przez National Institute
of Mental Health . wynika , że każdego roku na depresję
zapada ponad 15 milionów dorosłych Amerykanów. W Australii liczba
takich przypadków podwoiła się między 1990 a 1995 r. Według wstępnych
szacunków, w 2020 r. depresja zajmie pierwsze miejsce w niechlubnym
rankingu przyczyn zgonów. World Health Organization w swoim raporcie
alarmuje: u młodych ludzi depresja jest głównym powodem występowania
schorzeń i niepełnosprawności, a samobójstwo jest jedną z trzech
najczęstszych przyczyn śmierci młodzieży.
Podczas gdy w wielu krajach europejskich
częstotliwość samobójstw spada, w Polsce jednak ciągle rośnie – tam od
lat działają programy profilaktyczne, u nas pokutują stereotypy.
Ogromnej liczby zamierzeń zapisanych w Narodowym Programie Ochrony
Zdrowia Psychicznego z 2011 r. po prostu nie wykonano. Kiedyś w Polsce
samobójstwo popełniało od czterech do pięciu tysięcy osób rocznie. Teraz
– ponad sześć tysięcy – w 2013 r. było ich 6355. Zgonów w wyniku
samobójstw mamy już dwa razy więcej niż w wypadkach drogowych –
stwierdził psychiatra Marek Balicki, były minister zdrowia. Więcej też,
aniżeli w wyniku zabójstw czy z powodu HIV/AIDS – o połowę więcej niż
przed 40 laty. Autorzy raportu, przygotowanego dla Ministerstwa
Administracji i Cyfryzacji, alarmują, że wśród krajów europejskich
w statystyce samobójstw Polska zajmowała do 2008 r. 13 miejsce, zaś
jeśli chodzi o mężczyzn – 9. Być może właśnie „wspięliśmy się” do
pierwszej dziesiątki. Najświeższy raport WHO umieszcza Polskę wśród 6
europejskich państw o najwyższej częstotliwości samobójstw (przodują
Litwini, plasujący się jednocześnie na samym końcu listy narodów
najbardziej empatycznych).
Profesor Maria Jarosz, socjolog z
Instytutu Studiów Politycznych PAN wydała ostatnio książkę „Samobójstwa.
Dlaczego teraz”, w której przeanalizowała przypadki samobójstw z
ostatnich 60 lat. Zauważyła, że w tym czasie gwałtownie zwiększyła się
dysproporcja między liczbą samobójców a samobójczyń. Mężczyźni zawsze
częściej decydowali się na ten krok, jednak w ostatnich latach ta
różnica stała się jeszcze większa. Prof. Jarosz stwierdziła, że tak
dużych dysproporcji nie ma nigdzie na świecie: za granicą zaczyna się
postrzegać Polskę jako kraj silnych kobiet i coraz słabszych mężczyzn.
Mężczyzn samobójców jest ponad sześciokrotnie więcej niż kobiet (na
świecie ta dysproporcja to zwykle 1 do 4). A wśród mężczyzn – najwięcej
tych w sile wieku, 45–54 lata – ponad 1,3 tysięcy.
Według dr. hab. Bartosza Łozy, prezesa Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, klasyczny samobójca to człowiek dojrzały, najczęściej mężczyzna, który nie może się pogodzić ze stratą osobistą.
To czasami strata pracy, pozycji, czasami pieniędzy albo
partnerki/partnera. Najczęściej odchodzą samotni, opuszczeni,
bezrobotni, bezdomni.
W ostatnim czasie coraz częściej spotyka się ludzi, którzy głęboko przeżywają niewyobrażalne straty, jakich doświadcza przyroda.
Ludzi widzących dalej niż inni: jak giną całe ekosystemy i zagrożona
jest sama biosfera, w której żyjemy. Ogarniętych przez to rozpaczą,
mających poczucie, że stoimy w obliczu końca świata, jaki znamy.
Psychiatrzy nie ukrywają, że cieszą ich wyznania o cierpieniu na depresję, takie, jak uczynione na Facebooku
i w wywiadzie prasowym przez Justynę Kowalczyk. Ich zdaniem pomagają „odczarować” depresję, jednakże nadzieje te mogą być płonne. W komentarzach do wywiadu dominował podziw, że Justyna „miała odwagę przyznać się do takiej słabości”. Odzywają się już kolejni sportowcy, którzy również cierpieli – cierpią – na depresję. Inni przypominają sobie o znajomych, którzy mają dokładnie takie same objawy, jak słynna narciarka. I jak to zwykle bywa, wyznanie bardzo znanej osoby (przykład Angeliny Jolie) nagle odblokowało problem; okazuje się, że „chorzy na depresję” są wśród nas, że jest ich bardzo wielu, tyle że może nie zawsze są oni dostrzegani, a już na pewno – rozumiani.
i w wywiadzie prasowym przez Justynę Kowalczyk. Ich zdaniem pomagają „odczarować” depresję, jednakże nadzieje te mogą być płonne. W komentarzach do wywiadu dominował podziw, że Justyna „miała odwagę przyznać się do takiej słabości”. Odzywają się już kolejni sportowcy, którzy również cierpieli – cierpią – na depresję. Inni przypominają sobie o znajomych, którzy mają dokładnie takie same objawy, jak słynna narciarka. I jak to zwykle bywa, wyznanie bardzo znanej osoby (przykład Angeliny Jolie) nagle odblokowało problem; okazuje się, że „chorzy na depresję” są wśród nas, że jest ich bardzo wielu, tyle że może nie zawsze są oni dostrzegani, a już na pewno – rozumiani.
Mimo wieloletnich kampanii medialnych depresja wciąż jest czymś „wstydliwym”, a ci, których dotyka, są stygmatyzowani.
Wzbudzają litość, współczucie, bo są słabsi, bo sobie nie radzą.
Tymczasem od wielu lat wiadomo, że zaburzenia nastroju nie są żadną
słabością charakteru, a depresja jest związana z ustalonym osobniczo
funkcjonowaniem dwóch ważnych neuroprzekaźników w mózgu – serotoniny i
noradrenaliny (chociaż niektórzy mają wątpliwości, czy ich zbyt niski
poziom jest przyczyną czy skutkiem depresji) – oraz
z nieprawidłowościami, jak określają to lekarze, funkcjonowania osi
podwzgórze-przysadka-nadnercza, nadmiernie wytwarzającej hormony stresu, między innymi kortyzol.Ten ostatni podczas długotrwałego napięcia depresynego zostaje poważnie nadszarpnięty. U człowieka zaczyna się niebezpieczny okres "odejścia, zniechęcenia, nieobecności"
Depresja rzadko ma tylko jedną przyczynę.
Najczęściej wywołują ją różne czynniki, takie jak: negatywne
doświadczenia, ciężkie choroby trwające długi czas, czynniki
dziedziczne, cechy osobowości, warunki życiowe, układy rodzinne
i zawodowe. Pomimo licznych czynników środowiskowych mogących wywołać
zaburzenia depresyjne, kluczowy pozostaje przewlekły stres.
A dzisiejsza rzeczywistość powoduje, że wiele osób nie radzi sobie z
wyzwaniami stojącymi przed nimi. Depresja ma też skłonność do nawrotów
– ok. 75% osób, których dotknęła, dozna jej ponownie w ciągu dwóch lat
od poprzedniego epizodu. Wyraźną przyczynę można zauważyć z reguły tylko
w przypadku pierwszych trzech-czterech nawrotów. Kolejne epizody
pojawiają się niejako z automatu – bez wyraźnej przyczyny. Obok
obniżenia nastroju, spadku aktywności, energii życiowej, utraty
zainteresowań, zaburzeń rytmu snu i czuwania, często także obsesyjnych
myśli o śmierci; jeden z podstawowych objawów depresji, to anhedonia.
Jest to niezdolność do przeżywania radości, szczęścia i satysfakcji
wtedy, gdy taka reakcja byłaby naturalna i wcześniej, przed okresem
depresji, występowała. Psychiatrzy do tej pory traktowali anhedonię jako
wynik „choroby”. Jak jednak wykazują najnowsze badania, anhedonia
składać się może z dwóch elementów, z których jeden może być
prognostykiem depresji na długo przed tym, zanim człowiek przestanie być
zdolnym do odczuwania przyjemności. Oznacza to, że zanim dojdzie do
tego, że zostanie utracona zdolność do odczuwania przyjemności,
występuje wcześniejsza faza
– zaniechanie poszukiwania sytuacji, które są źródłem tych przyjemnych doznań.
– zaniechanie poszukiwania sytuacji, które są źródłem tych przyjemnych doznań.
c.d.n.
Na podstawie artykułu „Depresja nie oznacza, że jesteś słaby… tylko, że byłeś silny za długo” - autor anonimowy.
